PREZENTACJA DOKUMENTU ÔÇ×POLSKA POLITYKA ARCHITEKTONICZNA,
POLITYKA JAKOŚCI KRAJOBRAZU, PRZESTRZENI PUBLICZNEJ, ARCHITEKTURY"

KRZYSZTOF CHWALIBÓG

ÔÇ×Polska Polityka Architektoniczna" jest polsk─ů wersj─ů dokumentu, do napisania kt├│rego zobowi─ůzane s─ů wszystkie rz─ůdy pa┼ästw cz┼éonkowskich UE. Projekt powsta┼é w wyniku inicjatywy Polskiej Rady Architektury - nieformalnej merytorycznej grupy z┼éo┼╝onej z architekt├│w, artyst├│w i urbanist├│w zainteresowanych sprawami jako┼Ťci ┼Ťrodowiska przestrzennego i dzia┼éaj─ůcej w oparciu o Zarz─ůd G┼é├│wny Stowarzyszenia Architekt├│w Polskich. Dokument ten r├│┼╝ni si─Ö od wi─Ökszo┼Ťci przyk┼éad├│w, przyj─Ötych w innych krajach UE ze wzgl─Ödu na jego bardzo du┼╝y zakres, obejmuj─ůcy nie tylko ┼Ťci┼Ťle ÔÇ×architektoniczne" zagadnienia, ale r├│wnie┼╝ problemy z zakresu poszczeg├│lnych element├│w sk┼éadowych krajobrazu kulturowego i przyrodniczego, tworz─ůcych ┼Ťrodowisko ┼╝ycia. Nie jest to materia┼é oparty na idei promowania polskich rozwi─ůza┼ä architektonicznych, ale raczej pr├│ba nakre┼Ťlenia zagro┼╝e┼ä miejskich i pozamiejskich obszar├│w naszego kraju. Rozpoznaniu niebezpiecze┼ästw towarzysz─ů propozycje rozwi─ůza┼ä, niezb─Ödnych zmian prawnych oraz zada┼ä edukacyjnych, skierowane do polityk├│w, mened┼╝er├│w, projektant├│w oraz opinii publicznej. Lista konflikt├│w, zidentyfikowanych w obszarach miejskich, podmiejskich i obszarach wiejskich jest nast─Öpuj─ůca:
  • Niesp├│jne kszta┼étowanie przestrzeni centr├│w;
  • Substandard urbanistyczny wielu nowo wznoszonych budynk├│w i osiedli;
  • Bez┼éadna ekspansja stref podmiejskich;
  • Rozpraszanie zabudowy na terenach rolniczych i rekreacyjnych;
  • Niszczenie warto┼Ťci krajobrazu kulturowego i naturalnego;
  • Brzydota znacznej cz─Ö┼Ťci zabudowy teren├│w podmiejskich i wiejskich;
  • Chaotyczna zabudowa pas├│w przydro┼╝nych;
  • Degradacja wizualna przestrzeni publicznych za┼Ťmiecanych agresywn─ů reklam─ů.
W konsekwencji autorzy sformu┼éowali pogram dzia┼éa┼ä w ramach 9-ciu temat├│w problemowych, z kt├│rych ka┼╝dy stanowi wa┼╝ny czynnik warunkuj─ůcy jako┼Ť─ç ┼Ťrodowiska przestrzennego:
  • Profesjonalne zarz─ůdzanie przestrzeni─ů;
  • System sp├│jnego planowania przestrzennego;
  • Zapewnienie warunk├│w rozwoju zr├│wnowa┼╝onego;
  • Ochrona dziedzictwa kulturowego;
  • Poprawa ochrony krajobrazu naturalnego;
  • Poprawa systemu zam├│wie┼ä publicznych i prywatnych w procesie planowania i projektowania;
  • Rozw├│j zintegrowanego planowania miejskiego na podstawie systemu partnerstwa publiczno-prywatnego;
  • Promocja edukacji architektonicznej, kultury przestrzeni;
  • Wzrost roli organizacji zawodowych i pozarz─ůdowych w dzia┼éaniach na rzecz ┼Ťrodowiska.
W wyniku konferencji prezentacyjnej Polskiej Polityki Architektonicznej (6 maja 2009) ministrowie Kultury Dziedzictwa Narodowego oraz Ministerstwa Infrastruktury postanowili powo┼éa─ç zesp├│┼é w celu kontynuacji opracowania PPA. Zadaniem Polskiej Rady Architektury oraz ZG SARP jako organizacji pozarz─ůdowych winno pozosta─ç monitorowanie realizacji tych ustale┼ä w interesie publicznym.